BULLETIN nr. 14   juli 2003


Dit bulletin verschijnt in de vakantietijd. Dat is een goed moment om aandacht te besteden aan het onderwerp 'Welbevinden'. Wij vonden een toepasselijk artikel van Marjoleine de Vos in de NRC van 16 juni j.l., dat u wellicht nog niet kent. Wij hopen dat ooit eenzelfde artikel zal worden geschreven over Jacobswoude! De meest relevante passages geven wij hieronder weer.

Verder besteden wij natuurlijk aandacht aan onze activiteiten en de ontwikkelingen met betrekking tot het Ontwerpstreekplan Zuid-Holland Oost, de Ontwerpnota WERVEL (WindEnergie: Ruimtelijke Visie En Locatiekaart) en de MER procedure.


Welbevinden

Marjoleine de Vos schreef in de NRC:

In Lochem wordt geen windmolenpark opgericht in een landelijke omgeving. De gemeenteraad, die aanvankelijk wel wat zag in het plan, constateerde dat er 'gebrek aan draagkracht' was. Sommige mensen zouden, als het project was doorgegaan, niet alleen bij, maar zelfs in een windmolenpark zijn komen wonen, het landschap zou onherstelbaar verwoest zijn en aangetast, en de vreugde die men eraan beleefde zou verdwenen zijn. Het verheugende aan het bericht is dat bewoners nog wel eens iets tegen kunnen houden. Het angstaanjagende is dat de gemeenten bereid zijn grote delen van hun grond en van hun aanzien uit te leveren aan projectontwikkelaars, en al helemaal als het woord 'windturbines' valt, want dat zijn, zo zei de woordvoerder van de bewonersoppositie Frits Ekkel, “de nieuwe heilige koeien”. Wie het over 'schone energie' heeft, snoert de tegenstander meteen de mond, ook al is de spreker een vertegenwoordiger van een bedrijf dat vooral denkt veel geld te gaan verdienen aan windturbines en de opposant een gemeenschap die haar woonomgeving bedreigd ziet. “Je moet van goeden huize zijn om dan nog aan te durven komen met de kwetsbaarheid van karakteristiek landschap en de directe belangen van de bewoners”.

Even later gaat de heer Ekkel in op het verminderde welzijn van de bewoners. Duits onderzoek heeft aangetoond dat mensen die wonen bij een industrieel turbineterrein leiden aan, Duitsers hebben altijd goede woorden voor zoiets, 'Heimatsverlust'. Dat wil zeggen dat men zich niet langer thuis voelt in de eigen omgeving, die ook niet langer 'eigen' lijkt, waarin de menselijke maat uit het oog is verloren en kilometers lange schaduwen geworpen worden door onzegbaar hoge torens. Dat is een interessant argument, het aanvoeren van welzijn, welbevinden, levensvreugde. Het klinkt misschien een beetje vaag, en het zal ook niet altijd gemakkelijk te meten of te bewerkstelligen zijn, maar soms denk je dat het eigenlijk de essentie is van het bestaan.

De schrijfster constateert dat er natuurlijk valt te praten over windturbines, maar dat windenergie geen belang in zichzelf is waarvoor verder alles moet wijken. Het gaat wel om welzijn, welbehagen, de vreugde van het in leven zijn.

Tenslotte wordt ingegaan op de beleidsnota Belvedere, een eind jaren negentig door vier ministeries geschreven stuk over de bedreiging van onze landschappen. Daaruit het citaat: “ruimtelijke ingrepen die de wezenlijke kenmerken en de waarde van natuurgebieden kunnen schaden, (mogen) alleen in geval van zwaarwegende maatschappelijke belangen (…) worden uitgevoerd”. Iedereen weet het dus best. Dat karakteristieke landschappen een waarde vertegenwoordigen die niet alleen iets betekent voor dromerige dagjesmensen, maar die van het grootste belang is. Bij gebrek aan welbehagen kwijnen we weg. Of we nu koeien, kippen, varkens of plattelandsbewoners zijn. Alle gemeenteraden zouden dat moeten begrijpen.

Helemaal nieuw is deze mening natuurlijk niet. In september 2002 nam onze vereniging met vele andere groeperingen en overheden deel aan de bijeenkomst 'Slag om het Groene Hart'. Daar werd onder meer gesproken over de waarde die niet vervangbare zaken, zoals het open landschap of de natuur, vertegenwoordigen. Het motto was: 'Wat onvervangbaar is kun je maar één keer verknoeien'. Ook daar werd de hoop gevestigd op het gezonde oordeel van de gemeentelijke bestuurders.

Onze vereniging constateert dat de gemeenteraad straks niet alleen de MER, de gezondheidsaspecten, de financieel-economische aspecten, maar ook het hierboven zo treffend beschreven welzijn van de bewoners en de dagjesmensen zal moeten meewegen.


Activiteiten

In juni had onze vereniging verschillende contacten met Provinciale Staten. Wij gaven toelichting op onze bedenkingen tegen het Ontwerpstreekplan Zuid-Holland Oost en tegen de Ontwerpnota WERVEL. Men toonde begrip voor onze argumenten. De commissie Ruimte en Wonen gaat zich nu intensiever buigen over de stukken en de talrijke bedenkingen. En uiteraard moeten Gedeputeerde Staten op al die bedenkingen reageren, ook naar de indieners.

Het is nog steeds onduidelijk hoe het Ontwerpstreekplan en WERVEL formeel samenhangen. Het ziet ernaar uit dat er na de zomer een nieuwe versie van WERVEL gaat komen. De besluitvorming over het Ontwerpstreekplan is, vanwege de meer dan 500 bedenkingen, uitgesteld van september naar november. Voordien zal er nog een hoorzitting plaats vinden.

Vertraging is trouwens ook aan de orde bij de MER-procedure. Het MER rapport zou aanvankelijk in december/januari verschijnen. Om redenen die ons onduidelijk zijn wordt de aangepaste planning kennelijk niet gehaald. Op dit moment bereiken ons tegengestelde berichten over de nu verwachte verschijningsdatum.

Tenslotte valt te melden dat er weer veel contacten zijn met groeperingen in het hele land, die worstelen met vergelijkbare problemen. Zo wisselen wij kennis en ervaringen uit, over de steeds veranderende subsidieregelingen, over gerechtelijke uitspraken inzake gedupeerden, over afgewezen initiatieven, over vleermuizen die plaatsing van windturbines voorkomen.

Contributie

U weet waarschijnlijk dat wij geen geld besteden aan brieven over contributiebetaling. Toch hebben dit jaar reeds 190 leden hun contributie voldaan. Graag verzoeken wij de overige 60 leden eenzelfde contributie over te maken als vorig jaar: dus van € 12,50 (of voor het lidmaatschap zonder bulletin € 5,00) op gironummer 9348409 t.n.v. Ver vh open landsch Jacobswoude, te Woubrugge. Bij voorbaat onze hartelijke dank!